.:::اولو اولوس:::.

^{حکیم ابوالقاسیم نباتی}

^{توپلایان: محمدرضا خیری فام}

     ^{نباتی تاخما آدی ایله آذربایجانین اولدوز دولو گؤیونده پارلایان سید ابوالقاسیم، قمری 1191- جی (میلادی 1812) ایل آذربایجانین قاراداغ بؤلگه سینده، خان آرازین قونشولوغوندا اولان" اوشتیبین" کندینده آنادان اولور. نباتی نین سؤیلرینده نباتی ایله یاناشی مجنون، مجنون شاه و خان چوبان کیمی تاخما آدلارا دا راستلاشیریق. آنجاق سؤیچو، نباتی تاخما آدی ایله اونله نیب، باشقالاری ایسه کوتله نین سؤیچویه وئردییی تاخما آدلاراولمالیدیرلار.}

      ^{نباتی سؤی سؤیله مه یی  یئنی یئتمه لیک  ایللریندن باشلاییر. او، بیر کند آدامی اولاراق مالدارلیق  و اکینچیلیکله مشغول اولور. آنجاق بونلارلا یاناشی یازیب- اوخوماغی دا آتاسی میر یحیی دان اؤیرنیر. قوشقوسوز ابوالقاسیم ین، نباتی یه چئوریلمه سینده قاراداغین گوزل و سئحیرلی دوغاسینین اؤزل رولو اولور. نباتی آشاغیداکی شعرده همین دوغادان دانیشیر:}

^{یئنه باهار اولدو آچیلدی گوللر}

^{بولبول ناله سیندن توتولار قولاق}

^{گول گوله سارماشیب چیچک چیچه یه}

^{لاله جامی جامدان گتیریب سوراق}

     ^{بوتون اینسانلاردا اولدوغو کیمی نباتینین ده کدرلی گونلری اولور. او آشاغی داکی سؤیونده فلکدن شکایت ائدیر:}

^{نه مدت دیر من بیچاره یارب یارسیز قالدیم}

^{پوزولدو رونقیم داغیلدی ائو، پرگارسیز قالدیم}

^{کیمه اظهار ائدیم دردیم، هانی بیر محرم اسرار}

^{قمیم چوخ قمگساریم یوخ، عجب قمخوارسیز قالدیم}

^{قم هجرانه یاندیردین منی ای چرخ دون بس دیر}

^{رحیم ایسمینه آللاهین دئییم، ایقرارسیز قالدیم}

     ^{نباتی یاشادیغی چاغلاردا و دونیاسینی دییشدیکدن سونرا دا آذربایجانین تانینمیش سؤیچولریندن بیریسی ایدی. سید نیگاری، قاراقاش و اردبیللی ذکری کیمی سؤیچولر اونون شعرلریندن ائتگی لنیب لر. آنجاق نباتی ده اؤزوندن اؤنجه کی شاعیرلرین شعرلریندن ائتگی لنیب. اونون هجا وزنینده اولان شعرلرینده  " واقیف" ین ائتگیسی گؤرونور. حتی او نئچه شعرینده واقیف ین قزللرینی ایستیقبال ائدیر. اورنک اولاراق:}

^{جانه اود ووردوم اؤزوم پروانه لردن کوسمیشم}

^{تا کی مجنون اولموشام دیوانه لردن کوسمیشم}

^{بیر قلط سؤزدور دئییرلر گنج اولور ویرانه ده}

^{گنج یوخ ویرانه چوخ، ویرانه لردن کوسمیشم}

^{حاصیلیم اولدو مجربدن ندامت توشه سی}

^{ایندی اول باش آغریدان افسانه لردن کوسمیشم}

^{من ائشیتدیم اول گولون میخانه لردیر منزیلی}

^{اصلی گؤردوم یوخ گلیب میخانه لردن کوسمیشم}

^{خانیمانیمدن نباتی سالدی منی دربدر}

^{عقله باخ مجنون کیمی بیگانه لردن کوسمیشم}

     ^{نباتی نین بیر سیرا سؤیلرینده ایسه "نسیمی" نین دوشونجه سینین ایزلری گؤرونمکده دیر. بو کیمی شعرلر نباتی نین ان آزیندان او دؤنمده حروفی مکتبینه باغلی اولدوغونو گؤستریر:}

^{نه دئییرسن یئنه ای جاهیل افسرده مزاج       کل عالم ده بیلیر طالب معنایم من}

^{معجزات همه، پیغمبر اولوب منده عیان     بیلمک اولماز منی بیر سر هویدایم من}

^{هله گؤر بسدی نباتی نه انا الحق دیر بو      داخی بیر یول دئنن واحید یکتایم من}

     ^{نباتی نئچه قصیده و قزل ینده شیعه لرین بیرینجی امامینی (سونی لرین دؤردونجو خلیفه سی) اؤیور. اؤرنه یین:}

<sup>منیم عالمده سولطانیم علی دیر     منیم  میر جهانبانیم علی دیر 

دئیر  داییم دیلینده خان چوپانی     منیم هر درده درمانیم علی دیر</sup>

     ^{نباتی نین فارسجا شعرلری ده واریر. بو سؤیلری اوخویارکن مولوی، خیام، حافظ و تبریزلی شمس کیمی سؤیچو و عاریفلری آنیریق. قوشقوسوز او، بو شاعیرلرین شعرلری ایله  یاخشیجاسینا تانیش ایمیش. آنجاق اونون اؤزونه اؤزل اولان اوسلوبو وار ایمیش. سؤیچونون فارسجا شعرلریندن بیریسینی اوخویاق:}

^{در درگه خلق بندگی ما را کشت      از بهر دو نان دوندگی ما را کشت}

^{گه منت روزگار گه منت خلق          ای مرگ بیا که زندگی ما را کشت}

     ^{نباتی نین  تورکجه و فارسجا ایکی بحر طویلی ده واردیر. اونون تورکجه بحر طویلیندن بیر نئچه دیزگه:}

     ^{سنی من ای مه انور نئجه تعریف قیلوم یوخدی شبیهون، بو لطافت بو شرافت بو جهان اوزره پری حورلر اولماز نه دئییم قالمیشام عاجیز، بو وجاهت بو ملاحتده زلیخا نه دی، لیلی نه دی، عذرا نه دی، سلما نه دی؟ بالله کی اوزون تک اولا بیلمز گول حمرا ! هابئله یوخدی قدون تک چمن دهرده بیر سرو دلارا....} 

       ^{اورتایاشلیلیق دؤنمینده موریدلرینین و کوتله نین سایغیسینی قازانان نباتی صوفی لیک و عیرفانا چوخلو ماراق گؤستریر. او، بو چاغلاردا گونلرینی تاپینمایلا کئچیریر. آنجاق ائله بیل کی، سونرالار نباتی کئچمیشده اولان ایناملاریندان دؤنور. نباتی قوجالیق چاغلاریندا اهره گئدیب اونلو (آدلیم) عاریف شیخ شهاب الدین ین بقعه سینده ریاضت له گونلرینی کئچیریر. او، یاشامینین سونلاریندا دوغما کؤیونه دؤنوب، هجری قمری 1262- ده (میلادی 1873) دونیاسینی دییشیر. سؤیچونو، سؤیلرینی قوشدوغو و گؤزل سسله آواز اوخودوغو، سئودیی یئرده- کندین یاخینلیغیندا اولان تپه نین باشیندا تورپاغا وئریرلر.}

 ^{نباتی نین دوغما گؤزل کندینه اولان سئوگیسینی گؤسترن سؤیو ایله بو یازییا سون قویورام:}

^{صفحه یه عالمده بیر درّ نهاندیر اوشتیبین          وزنه گلمز، چکمک اولماز، چوخ گراندیر اوشتیبین} 

^{سویونو هر کیمسه ایچسه، ایستمز آب حیات       اوندان اؤتری خضر تک گؤزدن نهاندیر اوشتیبین}